Bosbouw

Werken in harmonie met de natuur

Een gemeenschapscoöperatie, die zich bezighoudt met bosbouw in Selva Maya, Mexico, produceert mahonie dat geprezen wordt voor haar resonantie. Daarmee creeert ze verandering voor de bredere regio. Duurzame bosbouw loont!

De weelderige tropische bossen van Mexico’s Selva Maya (Maya-woud) brengen een unieke symfonie voort; van het gebrul van de jaguar en de kreten van de papegaai tot aan de regen die als percussie neervalt op het dichte bladerdek. Ook weerklinken de echo’s van de geschiedenis van Tulum en de andere Maya-ruïnes die als stippen het landschap van het schiereiland Yucatán bedekken.

De stem van de bomen

En dan is er nog het geluid van de bomen zelf. Elke boom zijn eigen stem, althans dat beweren de mensen die muziekinstrumenten bouwen van hout. Elke boom produceert zijn unieke geluid als je zijn hout bewerkt. Vanuit deze maatstaf worden de mahoniebomen van de Selva Maya dan ook geprezen voor hun resonantie.

Maar muziek is slechts een van de rijkdommen die dit hout produceert. Het genereert ook inkomsten voor de lokale gemeenschap die het bos beheert volgens strenge duurzame gebruiken, het dorp Caoba.

De Caoba ejido (bosbouw coöperatie) heeft dankzij de samenwerking met de Rainforest Alliance FSC-certificering (Forest Stewardship Council ) verkregen voor de duurzame oogst en verwerking van de mahonie. De gemeenschap verkoopt nu zijn gecertificeerde hout op de lucratieve markt voor muziekinstrumenten. En daarmee verdient het dorp, wiens naam mahonie betekent in het Spaans, twee tot vier keer zoveel voor dit prachtige hardhout als het lokaal oplevert.

foto-eugenio-fernandez-vazquez

Caoba’s weg naar duurzaamheid

Behoud van het milieu is niet bepaalde een academische kwestie voor de bewoners van Caoba. De ejido grenst aan het ruim 700.113 hectare grote Calakmul Biosphere Reservaat, dat een leefgebied vormt voor een grote verscheidenheid aanplanten en diersoorten. Van ceiba- en gombomen, jaguars, tapirs, brulapen, en meer dan 200 soorten vogels. Het reservaat is ook de thuisbasis van Maya-ruïnes die teruggaan tot 364 n,C. Nu veeteelt, de ontwikkeling van het toerisme, en andere activiteiten een impact hebben op de resterende natuurgebieden in de regio, zijn de werkbossen van de Caoba ejido  van vitaal belang voor de bescherming van de lokale watervoorziening, het beperken van klimaatverandering, en dienen ze als een ecologische verbindingszone voor dieren en vogels.

Ejido

Met het ejido-systeem, heeft Mexico veel plattelands- en inheemse gemeenschappen controle gegeven over hun land en de bomen daarop. Net als andere gemeenschappen in het hele land, vertrouwen de leden van Caoba op hun natuurlijke hulpbronnen om een inkomen te verdienen en hun gezinnen te voeden via kleinschalige landbouw, de oogst en verkoop van hout en niet-hout producten zoals honing.

Ondanks de wens van Caoba om haar hulpbronnen op verantwoorde wijze te beheren en inkomsten uit de bestaande bossen te genereren, ontbrak het de ejido aan de nodige kennis, gereedschap en connecties, waaronder boekhoudkundige vaardigheden en gespecialiseerde machines die de houtverwerkende activiteiten konden opschalen. Door zijn geografische isolatie en de beperkte toegang tot communicatie, worstelden de ejido-leden ook om internationale kopers te bereiken die een premie op hoge-kwaliteit hout en houtproducten plaatsen.

foto-ann-snook

Rainforest Alliance

Toen kwam de Rainforest Alliance langs. Heel 2011 hebben we samengewerkt met Caoba en andere ejidos in het junglerijke regio om hen te helpen zich voor te bereiden op FSC-certificering. Dat deden we door middel van het verstrekken van opleidingen en technische bijstand in milieubeheer, toezicht, financiële planning en andere belangrijke vaardigheden.

Inés Pérez is secretaris is van de raad van beheer van Caoba’s ejido. Ze wijst op de tastbare veranderingen die te zien zijn op kantoor en in het veld: “We hebben onze administratieve praktijken veranderd, met inbegrip van het verbeteren van onze documentatie en organisatie, en we zijn ons meer bewust van de bescherming van het milieu, het opruimen van onze werkgebieden, en de uitvoering van veiligheidsmaatregelen, zoals het dragen van een helm.”

Als gevolg van de Rainforest Alliance training en de zorgvuldige voorbereidingen van de gemeenschap, verkreeg de Caoba FSC-certificering in 2013, zowel voor zijn bosbeheer als voor de activiteiten in de chain-of-custody. , Die vereisen van de ejido dat het zijn gecertificeerde hout volgt van boom via verwerkingsbedrijf tot aan de koper. De coöperatie is sindsdien een model van duurzame bosbouw in de regio.

“Door onze samenwerking met Caoba, zien we uit de eerste hand de waardering die de bewoners hebben voor het samenwerken en samen beslissingen”, zegt Ann Snook, de vertegenwoordiger van de Rainforest Alliance in de regio. “Evenals hun niet aflatende inzet voor het behoud van hun natuurlijke rijkdommen.”

Economische levensvatbaarheid

Terwijl de goede bedoelingen inspirerend zijn, hangt het succes van een bosbouw gemeenschapsonderneming op de lange termijn af van de economische levensvatbaarheid. Sommige van de ejidos (inclusief Caoba), die meer dan een decennium geleden FSC-certificering toegekend kregen, zagen alle verbeteringen niet in hun inkomen terugkomen en verloren uiteindelijk interesse in het behoud van hun certificeringen.

Daarom is de Rainforest Alliance gaan zoeken naar manieren om de ejido te verbinden aan kopers die specifiek op zoek waren naar gecertificeerd hout, en die bovendien de hogere waarde van deze producten en hun positieve effecten op bosgebied en gemeenschappen van Mexico zouden erkennen en belonen.

Madinter

Door hand in hand te werken met Caoba en andere NGO’s, hielp de Rainforest Alliance de leden van de ejido om te onderhandelen en hun eerste directe verkoop van gecertificeerd hout aan Europa in 2015 af te ronden. De gemeenschap verkocht een zending mahonie aan Madinter, een Spaans bedrijf dat onderdelen fabriceert voor muziekinstrumenten van hoge kwaliteit.

Regionale medewerkers van Rainforest Alliance ondersteunden deze verkoop door dagelijks advies te bieden aan Caoba en de aanstelling van een consultant om ervoor te zorgen dat de gecertificeerde mahonie van de ejido werd gemalen volgens Madinter’s specificaties.

foto-2-eugenio-fernandez-vazquez

Rechtstreekse verkoop aan exportmarkt

Caoba is uitgegroeid tot de eerste ejido die sinds 2007 haar hout rechtstreeks verkoopt aan de exportmarkt. Deze stap heeft een belangrijke verschuiving voortgebracht in de Selva Maya. De overeenkomst voorziet in een nieuw model voor de bouw van een economisch sterke boseconomie in een regio die de afgelopen tien jaar een zorgwekkende daling van de inkomsten heeft gezien. Als gevolg van deze verkoop, waarbij de gemeenschap voor het eerst direct onderhandelde met een koper in plaats van via tussenpersonen, heeft de ejido ervoor gekozen dat het in de toekomst zijn muzikaal geprezen mahonie uitsluitend reserveert voor de export. Ze financiert nu haar houtkap door de verkoop van ander hardhout aan lokale kopers en andere afnemers. Deze beslissing geeft Caoba de vrijheid om de hogere prijzen voor haar gecertificeerde producten vast te kunnen houden, een strategie die zijn vruchten afwerpt voor de gemeenschap.

Naast de verkoop van Caoba’s mahonie aan Madinter, verbond de Rainforest Alliance de ejido aan de Oregon-gebaseerde North American Wood Products (NAWP), een distributeur van gespecialiseerde houtproducten. NAWP tekende een deal om de geprezen mahonie van de gemeenschap te kopen voor de muziekinstrumenten markt. Ten tijde van de NAWP deal, was de aankoopprijs ongeveer twee keer hoger dan wat werd aangeboden door de plaatselijke kopers, hoewel deze laatsten inmiddels gereageerd hebben door het verhogen van hun prijzen van aankoop; een beweging die zou moeten helpen bij het verhogen van de lat voor andere ejidos in het gebied.

Afgezien van de hogere prijzen die ze verdienen met het gecertificeerde hout, krijgen de inwoners van Caoban ook gratis training van de koper. NAWP heeft een expert gestuurd naar Caoba om toezicht te houden op de productie van hout van de coöperatie. Deze vorm van publiek-private samenwerking is ongekend in het gebied. Marco Lowenstein van het NAWP licht de vooruitstrevende aanpak van het bedrijf toe : “We willen een lange termijn relatie opbouwen met maatschappelijke organisaties, zoals de ejidos van Quintana Roo, om zo hun inzet voor een duurzaam beheer te ondersteunen. Wij zijn van mening dat het bedrijfsleven goed moet zijn voor beide partijen om te kunnen worden beschouwd als verantwoord zakendoen. We willen samen groeien met wederzijdse voordelen.”

Rimpeleffecten

De rimpeleffecten van de deal van Caoba werden al snel duidelijk, met de ondertekening van een eigen, directe deal voor de export van muzikaal geprezen mahonie naar NWAP door een tweede ejido in het gebied. “De verkoop van mahonie aan een exportmarkt heeft positieve veranderingen gekatalyseerd,” zegt Snook. “Niet alleen voor Caoba, maar voor de hele regio. Kopers bieden betere prijzen aan, de ejidos hebben een grotere stimulans om gecertificeerd te worden en te blijven en boseigenaren zien een aanzienlijke stijging in inkomsten uit hun hout.

Pérez bevestigt dat sentiment. “We zien dat het resultaat van onze intensieve inspanningen worden gecertificeerd, en we zien dat de certificering ons met echte economische voordelen beloont .”

De extra inkomsten uit deze deals, helpen Caoba niet alleen met wat ze van dag-tot-dag nodig hebben, maar het zal de ejido ook in de middelen voorzien die nodig zijn om haar inzet voor goed bosbeheer te behouden. Door te werken in overleg met de Rainforest Alliance en verantwoordelijke kopers, kunnen bosgemeenschappen van Quintana Roo hun levensstandaard verhogen en zorgen voor de transformatie van hun relatie met het land.

Laat een Reactie achter

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s